برای تغییر دانشگاه یا رشته در ترکیه، فقط گرفتن پذیرش جدید کافی نیست؛ وضعیت اقامت دانشجویی هم باید با محل و شرایط جدید تحصیل هماهنگ شود. مهمترین تفاوت این است که داخل همان استان جابهجا میشوید یا به دانشگاهی در استان دیگر میروید. ادامه داشتن وضعیت دانشجویی و اعلام تغییر در مهلت مقرر نیز در اعتبار اقامت اثر دارد. بنابراین پیش از انصراف، تاریخ پایان ثبتنام قبلی، امکان ثبتنام در مقصد و اقدام اقامتی لازم را مشخص کنید. در این راهنمای رزیدنسی۲۴، نکات اجرایی این موضوع را مرور میکنیم.
آخرین بررسی اطلاعات: ۱۹ نوامبر ۲۰۲۶.
آیا تغییر دانشگاه یا رشته باعث باطلشدن اقامت دانشجویی میشود؟
لزوماً خیر. اگر رشته یا دانشکده را در همان دانشگاه تغییر دهید، یا به دانشگاه دیگری در همان استان منتقل شوید، اقامت فعلی به شرط قطعنشدن وضعیت دانشجویی و اطلاعرسانی بهموقع معتبر میماند. اما برای ادامه تحصیل در استان دیگر، مرجع مهاجرت استان مقصد، اقامت قبلی را خاتمه میدهد و اقامت متناسب با تحصیل جدید تنظیم میکند. این فرایند با لغو اقامت به دلیل تخلف متفاوت است.
در نتیجه، تغییر محل تحصیل همیشه به معنی ازدستدادن حق اقامت نیست؛ ولی نمیتوان بدون انجام تشریفات، صرفاً به تاریخ درجشده روی کارت قبلی اتکا کرد. راهنمای رسمی دانشجویان، برای انتقال داخل استان و انتقال به استان دیگر، اقدام و مهلت متفاوتی تعیین کرده است.
مهلت اعلام تغییر دانشگاه یا رشته چقدر است؟
در راهنمای ترکی اداره مهاجرت، مهلتهای زیر از زمان وقوع تغییر بیان شدهاند؛ نه از زمانی که کارت اقامت به پایان اعتبار نزدیک میشود.
نوع تغییر | اقدام لازم | مهلت اعلامشده |
|---|---|---|
تغییر رشته یا دانشکده در همان استان | اطلاع به امور دانشجویی یا دفتر دانشجویان بینالمللی | ظرف ۲۰ روز |
انتقال به دانشگاه دیگری در همان استان | اعلام تغییر به واحد مربوط دانشگاه و پیگیری اصلاح اطلاعات اقامت | ظرف ۲۰ روز |
ادامه تحصیل در استان دیگر | ثبت درخواست اقامت در سامانه e-İkamet با انتخاب استان دانشگاه جدید و تحویل مدارک به دانشگاه | ظرف ۱۰ روز |
این زمانبندی در راهنمای جاری YİMER، مرکز ارتباطات اتباع خارجی ترکیه، نیز تایید شده است. برای مشخصشدن تاریخ مبنای پرونده خود، تاریخ رسمی تغییر ثبتنام را از دانشگاه دریافت کنید.
مهلت تغییر دانشگاه را با مهلت عمومی تغییر نشانی اشتباه نگیرید. راهنمای ترکی برای تغییر محل تحصیل از ۱۰ و ۲۰ روز استفاده میکند، درحالیکه در مقررات عمومی تغییر نشانی، عبارت ۲۰ روز کاری آمده است. مهلت انتقال دانشگاه را خودسرانه «روز کاری» محاسبه نکنید.
برای برنامهریزی دقیقتر و آشنایی با گزینههای پیش رو، مشاوره درباره تغییر مسیر اقامت را مرور کنید.
آیا هر دانشجوی ایرانی میتواند به دانشگاه یا رشته دیگری منتقل شود؟

امکان ادامه اقامت، بهتنهایی حق انتقال تحصیلی ایجاد نمیکند. دانشگاه مقصد باید درخواست شما را در مسیر پذیرش مناسب بررسی کند. در مقطع کاردانی و کارشناسی، اصطلاح Yatay Geçiş برای انتقال به کار میرود و مسیرهایی مانند انتقال داخلی دانشگاه، انتقال بین دانشگاهها و انتقال بر اساس امتیاز پذیرش مرکزی را دربر میگیرد. شرایط این مسیرها یکسان نیست.
برای دانشجوی ایرانی، نخست باید روشن شود که اطلاعیه انتقال شامل دانشجویان بینالمللی با روش پذیرش او میشود یا نه. برای مثال، دانشگاه مدنیت استانبول در اطلاعیه انتقال بیندانشگاهی ۲۰۲۶–۲۰۲۷، دانشجویان بینالمللی ثبتنامشده در دانشگاههای داخل ترکیه را از درخواست در سهمیه اعلامشده مستثنا کرده است. در مقابل، دانشگاه اوندوکوز مایس امکان درخواست اتباع خارجی را برای برنامههایی توضیح میدهد که سهمیه مربوط دارند.
پس پیش از آمادهکردن پرونده، از دانشگاه مقصد بپرسید: «با تابعیت، روش پذیرش اولیه، رشته و ترم فعلی من، درخواست از چه مسیری بررسی میشود؟» پاسخ باید از واحد پذیرش یا امور دانشجویی همان دانشگاه باشد؛ نه صرفاً بر اساس یک حداقل معدل عمومی.
تغییر رشته با پذیرش جدید چه تفاوتی دارد؟
ممکن است دانشگاه مقصد بهجای انتقال رسمی، ثبتنام شما را از مسیر پذیرش جدید انجام دهد. ترتیب خروج از دانشگاه قبلی در این حالت اهمیت بیشتری دارد. برای نمونه، دانشگاه فنی ییلدیز در دستورالعمل پذیرش بینالمللی ۲۰۲۶–۲۰۲۷ توضیح داده است که بعضی متقاضیان ثبتنامشده در دانشگاه دیگر باید پیش از ثبتنام جدید، ثبتنام قبلی خود را حذف کنند.
بنابراین توصیه «همیشه ابتدا در دانشگاه جدید ثبتنام کنید و بعد انصراف دهید» برای همه پروندهها عملی نیست. پیش از حذف ثبتنام قبلی، حق ثبتنام در مقصد، بازه انجام آن و وضعیت اقامت در فاصله دو ثبتنام را با هر دو دانشگاه و واحد مسئول اقامت هماهنگ کنید.
مراحل انتقال را چگونه انجام دهیم تا وضعیت اقامت مشخص بماند؟
ابتدا نتیجه پذیرش و شرایط ثبتنام را روشن کنید
پذیرش انتقال، زمان ثبتنام و ارزیابی واحدها ممکن است مراحل جداگانه داشته باشند. در اطلاعیههای دانشگاهی، نتیجه انتقال و وضعیت تطبیق تحصیلی یا İntibak توسط واحد آموزشی اعلام میشود. از مقصد بخواهید مشخص کند در چه رشته و ترمی ثبتنام میشوید و تصمیم درباره درسهای قبلی چه زمانی صادر خواهد شد.
برای تصمیم مالی نیز فقط شهریه یک سال را مقایسه نکنید. تعداد درسهای پذیرفتهشده، درسهای باقیمانده و زمان احتمالی پایان تحصیل را کنار شهریه جدید قرار دهید؛ بدون این اطلاعات، برآورد هزینه انتقال کامل نیست.
فعالشدن ثبتنام جدید را پیگیری کنید
بعد از انجام ثبتنام، از امور دانشجویی بخواهید وضعیت جدید شما در سامانه دانشگاه و YÖKSİS، سامانه اطلاعات آموزش عالی ترکیه، کنترل شود. اهمیت این موضوع در دستورالعمل دانشگاه آلانیا علاءالدین کیقباد نیز دیده میشود؛ این دانشگاه اعلام کرده است درخواست دانشجوی خارجی فاقد ثبتنام فعال در YÖKSİS پذیرفته نمیشود.
نامه پذیرش، رسید شهریه و گواهی ثبتنام را برای پیگیری نگه دارید، اما از دانشگاه تایید بگیرید که ثبتنام شما واقعاً فعال شده است.
پرونده اقامت را از مسیر تعیینشده دانشگاه تکمیل کنید
در سازوکار جدید بارگذاری مدارک دانشجویان، پس از ثبت درخواست آنلاین اقامت، مدارک به دفتر مربوط دانشگاه تحویل داده میشود. دانشگاه آنها را در سامانه بارگذاری میکند و اداره مهاجرت استان پرونده را بررسی میکند. اگر مدرکی ناقص باشد، درخواست تکمیل نیز میتواند از همین مسیر به دانشگاه برسد.
در اطلاعیه دانشگاه ساکاریا تاکید شده است که برای تحویل مدارک، منتظر تاریخ نوبت نمانید. بااینحال، درباره نیاز به مراجعه حضوری، ثبت اثر انگشت یا تکمیل اطلاعات، دستورالعمل دانشگاه و اداره مهاجرت محل پرونده را دنبال کنید؛ تحویل مدارک به دانشگاه، جای هر اقدام حضوری احتمالی را نمیگیرد.
برای تغییر دانشگاه یا رشته چه مدارکی لازم است؟
مدارک انتقال تحصیلی را از مدارک اقامت جدا آماده کنید. دانشگاه با مدارک آموزشی، صلاحیت انتقال و وضعیت درسها را بررسی میکند؛ پرونده اقامت نیز مدارک هویتی، محل سکونت و سایر الزامات خود را دارد.
مدارک آموزشی برای دانشگاه مقصد
فهرست نهایی به دانشگاه، مقطع و مسیر انتقال وابسته است، اما اطلاعیههای رسمی انتقال معمولاً این گروهها را پوشش میدهند:
گواهی دانشجویی و ریزنمرات رسمی: با تاریخ جدید و تایید معتبر.
شرح درسها و برنامه آموزشی: برای بررسی محتوای واحدهای گذراندهشده و تطبیق آنها.
مدارک پذیرش اولیه و سوابق تحصیلی: نتیجه آزمون یا پذیرش مرتبط با مسیر درخواست، دیپلم یا مدرک قبلی، حسب مورد.
مدرک زبان یا وضعیت دوره آمادگی: متناسب با زبان آموزش رشته مقصد.
مدارک هویتی و وضعیت انضباطی: همراه با نامه نداشتن مانع انتقال، در صورت درخواست دانشگاه.
اینها فهرست پایه برای آمادهسازیاند؛ همه موارد در تمام مسیرها الزامی نیستند. برای مثال، در اطلاعیه ایستینیه بعضی گواهیها زمانی جداگانه درخواست میشوند که اطلاعات مربوط در گواهی دانشجویی یا ریزنمرات درج نشده باشد.
شرط زبان را نیز مستقل بررسی کنید. دانشگاه هیتیت برای انتقال اتباع خارجی به برنامههای ترکی و برخی برنامههای ترکیبی، مدرک ترکی در سطح مشخص درخواست کرده است؛ داشتن سابقه تحصیل در ترکیه به معنی معافیت خودکار از شرط زبان دانشگاه مقصد نیست.
مدارک پایه برای درخواست اقامت دانشجویی
در راهنمای جدید اداره مهاجرت که در اطلاعیههای دانشگاهی سال ۲۰۲۶ بازنشر شده، مدارک پایه پرونده ارسالی از مسیر دانشگاه در چهار گروه آمده است. این جدول مربوط به تشکیل درخواست اقامت است؛ برای اصلاح اطلاعات در همان استان، فهرست لازم را از واحد مربوط دریافت کنید.
مدرک | توضیح کاربردی |
|---|---|
فرم درخواست اقامت | صفحه اول فرم تولیدشده در سامانه، با امضای متقاضی |
مدرک سفر | تصویر صفحه مشخصات گذرنامه یا مدرک سفر جایگزین |
رسید پرداخت هزینه سند اقامت | رسید پرداخت مبلغ تعیینشده برای سند یا کارت اقامت |
مدرک محل سکونت | مدرک متناسب با وضعیت اقامت؛ مانند قرارداد اجاره تاییدشده، گواهی خوابگاه یا سند مالکیت |
برای اثبات تغییر تحصیلی نیز تصمیم انتقال، گواهی ثبتنام جدید و مشخصات اقامت قبلی را آماده داشته باشید و درباره مدارک تکمیلی از دانشگاه سؤال کنید. اداره مهاجرت میتواند متناسب با پرونده، اطلاعات یا مدارک بیشتری بخواهد.
در پرونده انتقال به استان دیگر، موضوع نشانی اهمیت بیشتری دارد. راهنمای دانشگاه آدیامان برای تغییر استان، ارائه گواهی بهروز نشانی ثبتشده را مطرح کرده است. پیش از تحویل پرونده بررسی کنید که نشانی واقعی، اطلاعات سامانه و مدارک سکونت با هم سازگار باشند.
کمشدن مدارک کاغذی به معنی حذف شرط بیمه نیست. در فرایند جدید اقامت دانشجویی، اطلاعات بیمه درمانی از طریق سامانه کنترل میشود و معمولاً مدرک فیزیکی آن مطالبه نمیشود؛ داشتن پوشش معتبر همچنان لازم است.
انصراف، مرخصی و ثبتنامنکردن چه اثری بر اقامت دارند؟

انتقال هماهنگشده را با توقف تحصیل یکسان ندانید. راهنمای رسمی اداره مهاجرت، فریز کردن ثبتنام، قطع ارتباط تحصیلی با دانشگاه و تمدید نکردن ثبتنام را از وضعیتهایی معرفی میکند که به لغو اقامت دانشجویی منجر میشوند.
حتی ممکن است یک اقدام از نظر آموزشی مانع انتقال نباشد، اما برای اقامت پیامد داشته باشد. برای مثال، در اطلاعیه مدنیت، فریز کردن ثبتنام بهخودیخود مانع درخواست انتقال نیست؛ در مقابل، مقررات اقامت، توقف ثبتنام دانشجوی آموزش عالی را موجب خاتمه اقامت از تاریخ مربوط میداند. مجاز بودن یک اقدام دانشگاهی، اعتبار اقامت را تضمین نمیکند.
پس از انصراف یا لغو ثبتنام، باقیماندن چند ماه تا تاریخ روی کارت، بهتنهایی حق ادامه اقامت دانشجویی ایجاد نمیکند. دانشگاه بیلگی نیز در راهنمای خود تصریح کرده است که با ازدستدادن وضعیت دانشجویی، باید فوراً وضعیت اقامت را با اداره مهاجرت پیگیری کرد.
اگر مبنای اقامت پایان یافته باشد و قصد ماندن در ترکیه را داشته باشید، ماده ۲۶ آییننامه اجرایی، درخواست اقامت متناسب با هدف جدید را ظرف ۱۰ روز از پایان مبنای قبلی پیشبینی کرده است. این امکان به معنی صدور قطعی اقامت جایگزین نیست؛ باید شرایط آن نوع اقامت را داشته باشید. در پرونده دارای وقفه یا تاخیر، وضعیت شخصی را با اداره مهاجرت یا وکیل مجاز بررسی کنید.
آیا با انتقال، مدت اقامت هم افزایش پیدا میکند؟
تغییر دانشگاه به معنی تمدید خودکار تاریخ کارت نیست. در انتقال داخل استان، اقامت معتبر میتواند ادامه پیدا کند؛ اگر مدت آن برای ادامه تحصیل کافی نباشد، تمدید باید در فرایند مربوط انجام شود. انتقال به استان دیگر نیز مستلزم تنظیم اقامت در استان مقصد است.
برای تمدید، راهنمای رسمی امکان اقدام از ۶۰ روز پیش از پایان اعتبار را بیان میکند و تاکید دارد که درخواست باید پیش از انقضای اقامت ثبت شود. بنابراین پیگیری انتقال را جایگزین بررسی تاریخ انقضا نکنید.
در موارد نیازمند صدور سند اقامت، هزینه اعلامشده برای این سند در سال ۲۰۲۶، مبلغ ۹۶۴ لیر است. این مبلغ را با هزینه دانشگاه، ترجمه، تایید مدارک یا بیمه یکی ندانید؛ پرداخت لازم برای پرونده خود را مطابق اعلام سامانه و واحد مسئول انجام دهید.
پیش از خروج از دانشگاه قبلی، این سه موضوع را قطعی کنید
پیش از نهاییکردن انتقال، حق ثبتنام در مقصد، تاریخ تغییر وضعیت دانشجویی و اقدام اقامتی لازم را روشن کنید. از دانشگاه جدید درباره رشته، ترم پذیرش و زمان تصمیمگیری برای تطبیق واحدها پاسخ مشخص بگیرید. سپس تاریخ خروج از دانشگاه قبلی و ثبتنام جدید را هماهنگ کنید تا فاصلهای بدون وضعیت روشن ایجاد نشود. رسید تحویل مدارک و پاسخهای کتبی دانشگاه را نگه دارید و پرونده را صرفاً با دریافت نامه پذیرش، پایانیافته تلقی نکنید.



